Gecikme Zammı Hesaplama

Bu yazımızda sizlere vergi ödemelerinde zaman zaman karşı karşıya kalınan gecikme zammına ilişkin bilgi vereceğiz. Bu amaçla yazı içerisinde gecikme zammı, gecikme zammı ile gecikme faizi arasındaki farklar, gecikme zammı oranları ve gecikme zammı hesaplaması konularına değineceğiz. Gecikme Zammı Nedir? Gecikme zammı, 6183 sayılı amme alacaklarının tahsil usulü hakkında kanunun 51. maddesinde ifade edilmiştir. Buna göre […] Daha Fazla Bilgi

Bu yazımızda sizlere vergi ödemelerinde zaman zaman karşı karşıya kalınan gecikme zammına ilişkin bilgi vereceğiz. Bu amaçla yazı içerisinde gecikme zammı, gecikme zammı ile gecikme faizi arasındaki farklar, gecikme zammı oranları ve gecikme zammı hesaplaması konularına değineceğiz.

Gecikme Zammı Nedir?

Gecikme zammı, 6183 sayılı amme alacaklarının tahsil usulü hakkında kanunun 51. maddesinde ifade edilmiştir. Buna göre amme alacağına dair ödemelerin, ödeme zamanı içerisinde ödenmeyen kısmı için ödeme süresinin bittiği tarihten itibaren uygulanan zamma gecikme zammı denilmektedir. Gecikme zammı ikmalen tarh olunan vergiler, re’sen tarh olunan vergiler ya da idarece tarh olunan vergiler için uygulanmaktadır.

Gecikme Zammı ve Gecikme Faizi Arasındaki Farkları

Gecikme faizi, vergi usul kapsamında yer alan 112/3. maddede belirtilmiştir. Vergi Usul Kanunu’nun 112/3. maddesinde yer alan ifadeye göre; ikmalen yapılan tarhiyatlar, re’sen yapılan tarhiyatlar ve idarece yapılan tarhiyatlarda dava konusu olmadan kesinleşmiş olan vergilerde gecikme faizi, kendi vergi kanunlarında yer alan ifadeye ve tarhiyat dönemine bağlı olarak normal vade tarihi ile son yapılan tarhiyat tahakkuk tarihi arasındaki süreye ilişkin olarak uygulanmaktadır. Dava konusu olmayan vergilere ait borçların ödenmeyen kısmı için gecikme zammı ise kendi vergi kanunlarında yer alan ifadeye ve tarhiyat dönemine bağlı olarak normal vade tarihi ile yargı organı tarafından yayınlanan tebliğ tarihi arasındaki süreye ilişkin olarak 6183 sayılı kanun esas alınarak tespit edilmektedir.

Gecikme zammı, yazının başında da belirtildiği gibi 6183 sayılı amme alacaklarının tahsil usulü hakkında kanunun 51. maddesinde belirtilmiştir. Buna göre, gecikme zammı uygulaması amme alacağının ödemesi süresi boyunca ödenememiş olan kısmı için ödeme süresinin bittiği tarih esas alınarak uygulanmaktadır.

Gecikme faizi ve gecikme zammı ile ilgili ayrıntılı olarak aşağıdaki tabloda bahsedilmektedir.

GECİKME FAİZİ
GECİKME ZAMMI
1-
Gecikme faizi Vergi Usul Kanunu’nda madde 112’de belirtilmiştir.
1-

Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’da madde 51’de belirtilmiştir.

2-
Gecikme faizi, ikmalen tarh olunan, re’sen tarh olunan ya da idarece tarh olunan vergiler için uygulanmaktadır.
2-
Gecikme zammı, kesinleşmiş kamu alacakları için uygulanmaktadır.
3-
Gecikme faizi, söz konusu olan vergilerin normal vade tarih itibari ile tarhın tahakkuk ettiği tarihe kadar olan ve dava açılması durumunda ise vergi mahkemesi kararının idare tarafına tebliğ edildiği tarihe kadar geçen süreler için uygulanmaktadır.
3-
Gecikme zammı, ödemeye ilişkin vadenin dolduğu tarih itibari ile ödemenin yapıldığı tarihe kadar geçen süreler için uygulanmaktadır. Ödemeye ilişkin süre, ödeme vadesinin bitiği günün bir gün ertesinde başlamaktadır ve ödemenin yapıldığı tarih de bu süreye dahil edilmektedir. Konuyla ilgili 430 nolu Tahsilat Genel Tebliğ’de bilgi verilmektedir.
4-
Gecikme faizinde hesaplamalar aylık olarak yapılmaktadır ve gecikme faizinde ay kesirleri dikkate alınmamaktadır.
4-
Gecikme zammında hesaplamalar ödemenin geciktiği her ay için yapılmaktadır ve gecikme zammında ay kesirleri dikkate alınıp günlük olarak hesaplanmaktadır.
5-
Gecikme faizinde ödeme ile ilgili cezalarda gecikme faizi uygulaması yapılmamaktadır.
5-
Gecikme zammında zamanında ödenmemiş olan vergi zayai cezası için gecikme zammı uygulanmaktadır. Diğer cezalarda ise gecikme zammı uygulaması yapılmamaktadır.
Gecikme zammı ve gecikme faizi hesaplamalarında aynı oran kullanılmaktadır.
İkmalen tarh olunan vergiler, re’sen uygulanan vergiler ya da idarece uygulanan tarhlarda verginin tahakkuk etmesi
  • Tarhın davaya konu olması durumunda, dava açma süresinin bitiminin ardından vergi tahakkuk etmiş olmaktadır.
  • Tarhiyatta, tarh sonrası uzlaşmaya başvurulması ve uzlaşmanın sağlanması durumunda, uzlaşma tutanağı hangi tarihte imzalanmış ise vergi o tarihte tahakkuk etmektedir.
  • Tarh öncesi uzlaşmanın söz konusu olması durumunda, verginin tahakkuku TÖ uzlaşma tutanağının imzalandığı gün olarak kabul edilmektedir.
  • Tarhın dava konusu olması ve davanın vardığı sonucun olumsuz olması durumunda vergi tahakkuku mahkeme kararı üzerine düzenlenen 2 nolu ihbarnamenin tebliğ edildiği gün olarak kabul edilmektedir.

Belirtilen hallerin her birinde tahakkuk tarihinin ardından bir aylık ödeme süreci başlamaktadır. Vade tarihi, bir aylık ödeme süresinin son günü olarak kabul edilmektedir.

  1. Gecikme zammı ve gecikme faizi, tahakkuk eden verginin ödeme süresi bitimine kadar hesaplanmamaktadır.
  2. Gecikme faizi, ihtirazi kayıtla verilen beyannamelerde tahakkuk eden verginin, vergi mahkemesi tarafından kaldırıldığı ancak danıştay tarafından onandığı durumlarda Vergi Usül Kanunu’nda yer alan 112/5. maddeye göre vergilerin iade tarihi esası ile üst mahkeme tarafından verilen kararın idareye tebliğ edildiği tarihe kadar olan süre için Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunu’na göre belirlenmiş olan tecil faizi oranında hesaplanmaktadır. Gecikme faizinde ay kesirleri için faiz uygulaması yapılmamaktadır. Paranın geri alınmamasının söz konusu olduğu durumlarda bir senelik zaman aşımının (Vergi Usul Kanunu madde 120) olup olmaması tartışmalıdır. Dolayısı ile önce para iadesi alınması daha sonrasında ise faiz riskinin ortaya çıkmaması için Vergi Usul Kanunu madde 112 kapsamında yatırılması gerekmektedir.

Gecikme Zammı Hangi Tür Kamu Borçlarına Uygulanmaktadır?

Gecikme zammına konu olan kamu borçları; devlet, vilayet hususi idareleri ve belediyelere ödenmesi gereken vergi, resim, harç, ceza tahkik ve takipleri ile ilgili olan muhakeme masrafı, vergi cezası ve para cezasıdır.

Gecikme Zammı Oranları

Gecikme zammına ilişkin tabloya aşağıda yer verilmiştir. Gecikme zammının uygulandığı tarihlere göre oranlar tabloda belirtilmektedir.

GECİKME ZAMMI TABLOSU
GENEL TEBLİĞ NO /
MADDE NO/B.K.K. NO
UYGULAMA TARİHLERİ
ORANI
359 01 Ocak 1981 ile 29 Şubat 1984 tarihleri arasında 1.Ay 10%
Diğer Aylar için Aylık 3%
367 01 Mart 1984 ile 31 Ağustos 1985 tarihleri arasında 1.Ay 10%
Diğer Aylar için Aylık 4%
370 01 Eylül 1985 ile 31 Mayıs 1988 tarihleri arasında 1.Ay 10%
Takip Eden 5 Ay için Aylık 7%
Diğer Aylar için Aylık 5%
372 01 Haziran 1988 ile 31 Aralık 1988 tarihleri arasında İlk 3 Ay 10%
Takip Eden 3 Ay için Aylık 8%
Diğer Aylar için Aylık 6%
375 01 Ocak 1989 ile 31 Aralık 1989 tarihleri arasında İlk 4 Ay için Aylık 10%
Diğer Aylar için Aylık 7%
378 01 Ocak 1990 ile 29 Aralık 1993 tarihleri arasında Tüm Aylar için Aylık 7%
381 30 Aralık 1993 ile 07 Mart 1994 tarihleri arasında Tüm Aylar için Aylık 9%
383 08 Mart 1994 ile 30 Ağustos 1995 tarihleri arasında Tüm Aylar için Aylık 12%
389 31 Ağustos 1995 ile 31 Ocak 1996 tarihleri arasında Tüm Aylar için Aylık 10%
391 01 Şubat 1996 ile 08 Temmuz 1998 tarihleri arasında Tüm Aylar için Aylık 15%
403 09 Temmuz 1998 ile 19 Ocak 2000 tarihleri arasında Tüm Aylar için Aylık 12%
408 20 Ocak 2000 ile 01 Aralık 2000 tarihleri arasında Her Ay için 6%
411 02 Aralık 2000 ile 28 Mart 2001 tarihleri arasında Her Ay için 5%
415 29 Mart 2001 ile 30 Ocak 2002 tarihleri arasında Her Ay için 10%
422 31 Ocak 2002 ile 11 Kasım 2003 tarihleri arasında Her Ay için 7%
429 12 Aralık 2003 ile 01 Ocak 2004 tarihleri arasında Her Ay için 4%
5035 Sayılı Kanunun
4. maddesi
02 Ocak 2004 ile 01 Mart 2005 tarihleri arasında Her Ay için 4%
434 02 Mart 2005 ile 20 Nisan 2006 tarihleri arasında Her Ay için 3%
438 21 Nisan 2006 tarihinden İtibaren Her Ay için 2,5%
2009/15565 Sayılı B.K.K. 19 Kasım 2009 tarihinden İtibaren Her Ay için 1,95%
2010/965 Sayılı B.K.K. 19 Ekim 2010 tarihinden İtibaren Her Ay için 1,40%

Gecikme Zammı Hesaplaması Nasıl Yapılır?

Gecikme zammının hesaplanmasına ilişkin olarak 6183 sayılı kanunda açıklamada bulunulmuştur. Ancak, kanunda zaman içerisinde değişlikler yapılması dolayısı ile farklı tarihlerde farklı zam oranları kullanıldığı görülmektedir. 19 Ekim 2010 tarihi öncesindeki vadelerde farklı oranlar kullanılmaktadır. İçinde bulunduğumuz zaman için ise gecikme zammı 1.4 olarak belirtilmektedir.

Gecikme zammı hesaplama aracımızdan yararlanmanız mümkündür. Hesaplama aracının kullanılması ile gecikme zammı hesaplaması borç tutarı, vade tarihi ve ödeme tarihi alanlarının doldurulması ve hesaplama butonuna tıklanması ile kolayca yapılabilmektedir.

Gecikme Zammı Hesaplama!